معين الدين فراهى هروى ( ملا مسكين )
339
تفسير حدائق الحقائق ( قسمت سوره يوسف )
يوسف و تحقيق اين معنى در ده وجه مبين گردد . اول - آنكه يعقوب خواست كه يوسف خواب خود را با برادران نگويد ، و حق تعالى خواست كه بگويد ، ارادهء حق تعالى بر ارادهء وى غالب آمد ، تا تقرير واقعهء خود نمود و آنچه مراد اللّه تعالى بود بوقوع پيوست « وَ اللَّهُ غالِبٌ عَلى أَمْرِهِ » . دويم - يعقوب خواست كه با يوسف ، برادران دوستى كنند و مهر و شفقت ورزند حق تعالى خلاف آن خواست « وَ اللَّهُ غالِبٌ عَلى أَمْرِهِ » . سيّم - برادران خواستند تا يوسف را بقتل رسانند و خداى تعالى نخواست « وَ اللَّهُ غالِبٌ عَلى أَمْرِهِ » . چهارم - برادران خواستند تا مهر يوسف را از دل پدر بدر كنند و حق تعالى خواست كه آن مهر بر مزيد باشد و روز بروز بر ترقى « 1 » باشد « وَ اللَّهُ غالِبٌ عَلى أَمْرِهِ » . پنجم - برادران قصد خوارى و مذلت يوسف كردند تا او را در چاه انداختند و اللّه تعالى عزت وى خواست « وَ اللَّهُ غالِبٌ عَلى أَمْرِهِ » . ششم - برادران او را بفروختند تا هميشه بنده و مملوك باشد خداى تعالى خواست تا همهء اهل مصر را مملوك و بندهء وى گرداند « وَ اللَّهُ غالِبٌ عَلى أَمْرِهِ » . هفتم - زليخا خواست تا وى را بفجور بيالايد و حق تعالى طهارت ذيل وى خواست « وَ اللَّهُ غالِبٌ عَلى أَمْرِهِ » . هشتم - زليخا خواست تا وى را نزد شوهر به خيانت متهم سازد « ما جَزاءُ مَنْ أَرادَ بِأَهْلِكَ سُوءاً » حق تعالى خواست تا او را از آن تهمت مسلم بيرون آرد « وَ اللَّهُ غالِبٌ عَلى أَمْرِهِ » . نهم - يوسف خواست تا از زندان به زودى نجات يابد ساقى را گفت « اذْكُرْنِي عِنْدَ رَبِّكَ » حق تعالى خواست تا مدت مديد در زندان بماند و غرامت آن التجاء بساقى بوى رساند « وَ اللَّهُ غالِبٌ عَلى أَمْرِهِ » .
--> ( 1 ) - الف : روز به روز ترقى پذيرد .